Con bạn muốn du học tại Pháp: cẩm nang cho phụ huynh

Pháp đón hơn 400.000 sinh viên quốc tế và vận hành một hệ thống tiếp đón có cấu trúc: Campus France (cơ quan chính thức hiện diện tại khoảng 140 quốc gia), văn phòng quốc tế của các trường đại học, và CROUS (cơ quan nhà nước phụ trách chỗ ở, bữa ăn và hỗ trợ sinh viên). Các trường đại học công lập và grandes écoles do nhà nước quản lý, và một sinh viên đã ghi danh được hưởng chăm sóc y tế được trợ cấp, hỗ trợ chỗ ở và một quy chế sinh viên được bảo vệ. Trên thực tế, con bạn không hề đơn độc: có một mạng lưới an toàn mang tính thể chế, và hầu như mọi thủ tục đều có một trang chính thức .gouv.fr hoặc campusfrance.org hậu thuẫn.

Có hai khoản: học phí và sinh hoạt.

• Học phí: các trường đại học công lập được trợ cấp rất nhiều. Sinh viên ngoài EU có thể phải trả học phí phân biệt khoảng 2.770 EUR cho bậc Licence và 3.770 EUR cho bậc Master, nhưng nhiều trường miễn hoặc giảm khoản này. Các trường tư và grandes écoles thu cao hơn nhiều (thường từ 7.000 đến 20.000 EUR mỗi năm).
• Sinh hoạt: hãy dự trù khoảng 800 đến 1.000 EUR mỗi tháng (cao hơn ở Paris) cho tiền thuê nhà, ăn uống, đi lại và điện thoại. Cộng thêm khoản CVEC, một khoản đóng góp đời sống sinh viên bắt buộc là 105 EUR cho năm học 2026-2027, cộng với bảo hiểm y tế (xem bên dưới).

Một thay đổi cần tính trước: kể từ ngày 1 July 2026, sinh viên ngoài EU không có học bổng sẽ mất quyền nhận APL (trợ cấp nhà ở), vì vậy đừng trông cậy vào khoản này. Hãy luôn kiểm tra các con số hiện hành trên các trang chính thức trước khi lập ngân sách.

Đây thường là nỗi lo lớn nhất của phụ huynh, và tin tốt là rất đáng yên tâm. Hầu hết sinh viên quốc tế đăng ký miễn phí với Sécurité sociale étudiante của Pháp, cơ quan này hoàn lại một phần lớn chi phí y tế. Việc đăng ký được thực hiện trực tuyến sau khi đến nơi trên cổng thông tin y tế dành riêng cho sinh viên. Một bảo hiểm bổ sung (mutuelle) là tùy chọn và không đắt nếu bạn muốn được bảo hiểm đầy đủ hơn. Con bạn có bảo hiểm y tế thực sự ngay từ đầu, chứ không phải một hóa đơn tư nhân.

Các lựa chọn chỗ ở: ký túc xá sinh viên CROUS (rẻ nhất, nên nộp đơn sớm), studio tư nhân, hoặc căn hộ ở ghép. Chủ nhà người Pháp thường yêu cầu một người bảo lãnh, và phụ huynh sống ở nước ngoài thường bị từ chối. Giải pháp mà nhiều gia đình không biết đến là Visale: một người bảo lãnh miễn phí do nhà nước hậu thuẫn (Action Logement) dành cho sinh viên, được chủ nhà chấp nhận thay cho người bảo lãnh trong gia đình. Nó loại bỏ trở ngại lớn nhất về chỗ ở đối với một gia đình sống bên ngoài nước Pháp. Hãy dự trù một đến hai tháng tiền nhà làm tiền đặt cọc.

Hầu hết sinh viên ngoài EU cần visa sinh viên dài hạn (VLS-TS), nộp qua thủ tục Études en France. Phần liên quan trực tiếp đến bạn là chứng minh nguồn lực tài chính đủ, thường khoảng 615 EUR mỗi tháng cho thời gian lưu trú. Bằng chứng này có thể là sao kê ngân hàng, học bổng, hoặc một người bảo lãnh (thường là phụ huynh) kèm thư cam kết hỗ trợ tài chính và giấy tờ ngân hàng. Trên thực tế, nhiều phụ huynh chỉ cần cung cấp giấy chứng nhận ngân hàng và thư hỗ trợ. Con bạn mở một tài khoản ngân hàng tại Pháp sau khi đến nơi, và sau đó bạn có thể nạp tiền vào bằng chuyển khoản quốc tế.

Có một điều khiến nhiều phụ huynh bất ngờ: một khi đã ghi danh, con bạn được đối xử như một người trưởng thành độc lập. Các trường đại học nói chung sẽ không chia sẻ điểm số hay tình hình điểm danh với bạn nếu không có sự đồng ý của sinh viên. Đó là thông lệ tiêu chuẩn ở Pháp, chứ không phải sự hờ hững. Điều bạn có thể làm: thống nhất một ngân sách hằng tháng, thiết lập một cách dễ dàng để gửi tiền, sao lưu các giấy tờ quan trọng (hộ chiếu, visa, bảo hiểm), và hỏi thăm thường xuyên. Nếu mọi việc trở nên khó khăn, chẳng hạn chọn nhầm ngành hay nhớ nhà, Pháp có những cách thức có cấu trúc để đổi hướng (réorientation, xét tuyển hồ sơ) thay vì bỏ học. Bạn không hề bất lực dù ở nước ngoài; bạn là một người đồng hành trong một hệ thống có lối đi cho hầu hết các tình huống.